slider-1 slider-4

  1. Wybór problematyki pracy
  2. Kwerenda naukowa/ korzystanie z biblioteki/ katalogi

Kwerenda naukowa orientacyjna i systematyczne zbieranie literatury

  1. Dokumentacja pracy. Sporządzanie fiszek bibliograficznych
  2. Dokumentacja pracy. Sporządzanie fiszek tematycznych
  3. Temat pracy
  4. Planu pracy
  5. Metody
  6. Redagowanie tekstu
  7. Cytaty i sposoby cytowania
  8. Przypisy i ich rodzaje
  9. Zapis bibliograficzny/ Technika sporządzania przypisów
  10. Wstęp
  11. Zakończenie
  12. Podział bibliografii
  13. Artykuły i recenzje naukowe

Droga do wyboru seminarium i problematyki pracy

1. Praca magisterska jako konieczny warunek ukończenia studiów

      - przygotowanie pracy

                              rola promotora

                              wkład własny

      - egzamin magisterski

2. Przygotowanie dalsze:

- zainteresowania

- świadomość tego, kim chce się być i czemu ma służyć praca

- znajomość języków obcych

- właściwa ocena swoich możliwości

            - przecenianie

            - niedocenianie

            3. Przygotowanie bliższe:

            - wybór specjalizacji

            - wybór promotora i seminarium

            - wybór zagadnienia (ogólne postawienie tematu)

            nowy (albo sam temat jest nowy, albo nowe jego rozwiązanie), ciekawy, konkretny, niezbyt abstrakcyjny, wyraźnie ograniczony, niezbyt polemiczny, nie może być plagiatem....

            - zdobycie podstawowej wiedzy (encyklopedycznej i podręcznikowej) w zakresie tematu;

            - konsultacje z promotorem

            - postawienie głównej tezy pracy

            - kwerenda, oczytywanie się, sporządzanie fiszek

            - konstrukcja planu roboczego

Ważne pytania:

Czy naprawdę interesuje mnie ten temat? Czy „chodzi mi po głowie”, pociąga?

Korzystanie z biblioteki

Kwerenda naukowa orientacyjna i systematyczne zbieranie literatury

  1. Korzystanie z biblioteki

- Typy katalogów i sposoby korzystania z nich

a. katalog alfabetyczny (wg nazwiska autora, redaktora, pierwszego autora, tytułu dzieła)

b. katalog systematyczny (rzeczowy) wg przynależności do danej gałęzi wiedzy

- Możliwości korzystania z zasobów bibliotecznych (wypełnianie rewersów, wypożyczanie i zwrot książek oraz czasopism, zamawianie komputerowe)

- Możliwość pracy w czytelni ogólnej i czytelniach specjalistycznych

- Podstawowe zasady etyczne obowiązujące w bibliotece i czytelni

2. „Kwerenda orientacyjna”

      - Encyklopedie

      - Słowniki

      - Leksykony

      - Podręczniki

3. Systematyczne zbieranie literatury pracy

      - Poszukiwania

a. Bibliografia zawartości czasopism

b. Zbiory bibliografii dołączone do danej publikacji

            - Fiszki bibliograficzne

Dokumentacja pracy.

Sporządzanie fiszek bibliograficznych

  1. Fiszki zawierają:

w przypadku książki: nazwisko i pierwszą literę imienia autora, tytuł książki, miejsce i rok wydania;

w przypadku artykułu w czasopiśmie: nazwisko i pierwszą literę imienia autora, tytuł artykułu, tytuł czasopisma, rocznik i rok ukazania się, numer (zeszyt), strony;

w przypadku artykułu w pracy zbiorowej: nazwisko i pierwszą literę imienia autora, tytuł artykułu, tytuł pracy zbiorowej, literę imienia i nazwisko redaktora, miejsce i rok wydania, strony na których znajduje się artykuł;

          2. Przy sporządzaniu fiszek bibliograficznych obowiązuje zasada: jedna karta dla jednej pozycji i zapis jednostronny;

          3. Zapisu bibliograficznego dokonuje się w oryginalnym języku publikacji;

          4. W przypadku, gdy książka (praca zbiorowa) posiada więcej autorów (redaktorów), wówczas do trzech nazwisk zapisuje się wszystkich. Gdy autorów (redaktorów) jest więcej niż trzech, zapisuje się pierwszego, a potem dodaje: i in.

          5. Jeśli dzieło jest autorstwa urzędu Stolicy Apostolskiej itp. wówczas jako autora podaje się pełną nazwę tego urzędu;

          6. W tekście pracy i w przypisach umieszcza się zawsze najpierw skrót imienia autora, a potem jego nazwisko. Na fiszkach i w bibliografii kolejność zapisu jest odwrotna;

          7. Tytuł ksiązki odpisuje się z karty tytułowej, nie zaś z okładki lub z tzw. karty przedtytułowej;

          8. Jeśli nie podano miejsca i roku wydania na karcie tytułowej lub w stopce na końcu ksiązki, pisze się: b. r. m. w.

Dokumentacja pracy. Sporządzanie fiszek tematycznych

Klasyczny kształt tych fiszek to prostokąt o rozmiarach 10x15 cm (praktycznie ½ formatu A-4). Zapisuje się na nich ważne fragmenty artykułu lub książki, cytując lub streszczając. Dzisiaj zadowalamy się często odbitkami kserograficznymi odpowiednich fragmentów. Należy wtedy zawsze dopisać źródło pochodzenia. Trzeba jednak pamiętać, że nie kserokopie, ale właśnie wypisy są najlepszym sposobem utrwalania wiedzy, która ma się stać tworzywem pracy. Stanowią one także najlepszą pomoc przy konstruowaniu planu (rozdziałów i paragrafów).

           Każdy wypis (dotyczy to także parafraz i streszczeń) powinien mieć wyraźną i dokładną dokumentację bibliograficzną. W tym celu z lewej strony i u góry kartki należy zostawić margines szerokości ok. 2 cm. Na górze zapisujemy opis bibliograficzny pozycji. Na lewym marginesie zapisujemy numer strony (stron).

Nazwisko i skrót imienia autora, dzieło, m. r. w.

Dział

s.

Tekst

Uwagi

 

  1. Praktyczne, zwłaszcza w tematycznym segregowaniu wypisów, może się okazać posługiwanie się odrębnymi kolorami papieru.
  2. Nie należy sporządzać wypisów w zeszycie, bo uniemożliwia to konieczne w dalszej pracy „przetasowywanie” fiszek.
  3. Należy trzymać się zasady jednostronnego zapisu kartki. Jeśli tekst się nie mieści na jednej kartce, dalszy ciąg pisze się na kolejnych kartkach.
  4. Należy zwrócić uwagę na dokładność przepisywania (zwłaszcza w odniesieniu do interpunkcji tekstu przepisywanego). Wolno poprawić błąd ortograficzny czy drukarski.
  5. W przypadku streszczeń lub parafraz należy zwracać uwagę by nie zniekształcić myśli zawartej w tekście.
  6. Tekst wypisywany rozpoczyna się cudzysłowem. Jeśli zaczyna się go nie od początku zdania, to po cudzysłowie stawia się wielokropek, zawsze w nawiasie kwadratowym „[...]”. Wypis zamyka się cudzysłowem i dopiero potem stawia się kropkę. Jeśli wypis nie kończy się ostatnim słowem zdania, stawia się wielokropek, w nawiasie kwadratowym i dopiero potem zamyka się cudzysłów: [...]”. W ten też sposób zaznacza się wszelkie opuszczenia w cytowanym tekście.
  7. Przy robieniu wypisów z „drugiej ręki” wyraźnie zaznacza się ten fakt: „cyt. za”.

Problem i temat pracy

  1. Piszący powinien podjąć takie zagadnienie, które rzeczywiście stanowi problem domagający się rozstrzygnięcia.
  2. Temat pracy nie może być problemem, który został w pełni rozwiązany, ani zagadnieniem, które zostało wyczerpująco omówione. Oryginalność tematu może być rozumiana dwojako: albo sam temat jest nowy (np. dotyczy niedopracowanego autora, odkrytych pism, czy nierozwiązanego problemu), albo nowe jest rozwiązanie, gdyż dotychczasowe rozwiązania były bądź niewłaściwe, bądź kontrowersyjne.
  3. Temat nie może być „skradziony”, czyli być

plagiatem.

W przypadku prac dyplomowych i magisterskich powtarzanie tematu jest w pewnych przypadkach dopuszczalne, np. gdy wynika z nieświadomości (co można łatwo sprawdzić porównując obie prace) lub z pragnienia bardziej dogłębnego opracowania tematu. W drugim przypadku autor winien we wstępie wyraźnie poinformować o celu pracy i istniejących już opracowaniach tematu.

4. Temat winien być właściwie postawiony (jednoznacznie należy określić problem, skonkretyzować główną tezę pracy).

5. Temat ma być konkretny, niezbyt abstrakcyjny.

6. Temat ma być wyraźnie ograniczony. Postulat ten dotyczy najpierw bazy źródłowej (nie może być zbyt wielka). Następnie, podjęte zagadnienie nie powinno przekraczać możliwości piszącego.

7. Temat nie może być zbyt polemiczny. Należy badać bezstronnie.

Sformułowanie tematu

  1. Podstawę do właściwego sformułowania tematu, czyli tytułu, stwarza poprawne skonstruowany roboczy plan pracy.
  2. Sformułowanie tematu powinno być krótkie, jasne i jednoznaczne. Nie może mieć formy pytania.
  3. Tytuł powinien być poprawny pod względem logicznym, gramatycznym i stylistycznym. W temacie raczej nie należy używać terminów: „problem”, „problematyka”.
  4. Tytuł pracy nie może być tytułem rozdziału lub paragrafu.
  5. Tytuł pracy może czasem wymagać podtytułu, który będzie go „dookreślał”.

Plan pracy

Plan pracy rozumiemy jako „układ” pracy dyplomowej.

  1. Kiedy należy tworzyć plan?

Dwa stanowiska:

  1. wstępny, roboczy plan powinien być konstruowany jak najszybciej...
  2. tworzenie planu można rozpocząć dopiero po zebraniu i opracowaniu źródeł pracy...
  3. Potrzeba prezentacji planu i dyskusja nad nim na seminarium naukowym...

3. Podstawowe cechy planu pracy

            a. odpowiadający tematowi, czyli kompletny i zupełny – zawierający wszystko to i tylko to, co należy do podejmowanego problemu i zagadnienia. Rozdziały i paragrafy powinny w sposób logiczny i całościowy (wyczerpujący) ukazać podjęte zagadnienie. Plan zbyt wąski pomija istotne elementy, które zapowiada temat. Plan za szeroki zawiera elementy, które nie należą do tematu.

            b. logiczny (jasny) – złożony z części wewnętrznie ze sobą powiązanych. Praca dyplomowa ma być „kompozycją”, a nie „zlepkiem” poszczególnych części bez logicznego związku i bez różnicy kolejności.

c. ułożony według jednej zasady podziału, czyli jednego, jasno określonego kryterium konstrukcyjnego. Zastosowanie tej reguły jest gwarancją rozłączności planu.

d. rozłączny – treści poszczególnych części pracy są ułożone według logicznej zasady rozłączności. W świetle tej zasady żaden z elementów jednego podzbioru (rozdziału, paragrafu) nie należy do innego.

e. postępujący – struktura rozdziałów, paragrafów i mniejszych jednostek prowadzi do jasno sprecyzowanego celu – rozwiązania problemu, stopniowego ukazania zagadnienia.

f. elegancki – prosty, symetryczny i proporcjonalny. Chodzi zarówno o proporcjonalność paragrafów w rozdziałach, jak i proporcjonalność objętości treściowej części równorzędnych.

Metody

W naukach humanistycznych posługujemy się licznymi metodami, dzięki którym osiągamy zamierzone cele badawcze.

Najważniejsze metody stosowane w teologii systematycznej:

  1. metoda krytycznej interpretacji źródeł (analiza źródeł). Pierwszym etapem zastosowania tej metody jest stwierdzenie autentyczności i pierwotnego sensu źródeł, następnie zaś ich interpretacja, wyjaśnienie. W pracach biblijnych określa się tę metodę mianem metody egzegetycznej;
  2. metoda porównawcza;
  3. metoda syntezy wyników badań.

Prezentacja zastosowanej metody może być dokonana przez opis poszczególnych działań badawczych. Działania te zależą od źródeł, celu i przedmiotu badań.

Przykłady opisu metod

Specyficzne metody w obrębie teologii

Niektóre nauki, również teologiczne, posługują się specyficznymi metodami np. psychologia pastoralna stosuje obserwację, wywiad, eksperyment psychologiczny, ankietę, kwestionariusz, test. W związku z tym student piszący pracę z zakresu psychologii pastoralnej na pierwszym etapie musi dokonać charakterystyki danych zmiennych i prezentacji dotychczasowych badań nad interesującym go zjawiskiem. Na drugim etapie przedstawia metodologię badań własnych, np. zastosowane metody badawcze, techniki badawcze, charakterystykę terenu badań i grupy badawczej. Na końcu dokonuje analizy wyników badań.

Socjologia pastoralna, czy etnologia religii odwołuje się często do metody badań terenowych.

Cytaty i sposoby cytowania

Cytat jest to dosłowne odtworzenie w tekście lub przypisie wyrażeń, zdań, fragmentów pracy, które stanowią źródła bądź przyczynki do opracowywanego tematu.

            Rola cytatu:

            Cytuje się, aby:

  1. wyrazić ważną definicję czy opinię w sensie dosłownym;
  2. uzasadnić własną opinię;
  3. przeciwstawić się czyjemuś zdaniu – trzeba je wówczas zacytować;
  4. przedstawić charakterystyczne wywody, poglądy danego autora;
  5. zaprezentować zdania wymagające dokładnych komentarzy.

Należy bronić się przed dwiema skrajnościami: bądź kompletnym brakiem cytatów w pracy, bądź też nadmiernym ich mnożeniem.

Czego nie cytować?

  1. rzeczy oczywistych;
  2. zdań, które mają charakter ogólnych wprowadzeń;
  3. zdań ozdobników.

Cudzysłowie

  1. stosujemy różne znaki, jeśli występuje cytat wewnętrzny:

„ Jak powiedział Adam Mickiewicz: «kobieto, puchu marny»”.

  1. Jeśli cudzysłów obejmuje całe zdanie pytające, stawia się je po pytajniku (bez kropki).
  2. Kropka stoi zawsze po cudzysłowie.

Przypisy i ich rodzaje

Pracę magisterską piszę się na podstawie materiałów źródłowych. Przypisy są znakiem, że autor odwołuje się do tych materiałów – dokumentują to. Pokazują, że student opanował metodę pracy naukowej. Obecność przypisów jest uważana za nieodzowny warunek pracy naukowej.

Przypisy pełnią w pracy rolę:

- udokumentowania;

- uzasadnienia;

- wyjaśnienia treści zawartych w tekście właściwym.

Przypisy są odpowiednim miejscem na:

- dane bibliograficzne;

- uzasadnione polemiki;

- dygresje;

- treści uzupełniające i wyjaśniające tekst zasadniczy.

 

I. Podstawowe reguły dotyczące przypisów

  1. „Reguła salomonowa”: w przypisach nie powinno znaleźć się nic, co należy do tekstu właściwego, i nic, co nie dotyczy pracy.
    1. Przypisy umieszczamy na dole stronicy.
    2. Przypisom odpowiadają ściśle numery odsyłaczy.
    3. Odsyłacze od 1 do nn dotyczą jednego rozdziału pracy oraz wstępu.
    4. Przypisy oddziela się od tekstu głównego linią.
    5. Przypisy zapisuje się mniejszą czcionką (10 p.) oraz stosuje się interlinię 1.
    6. Kilka pozycji (książek, artykułów) w obrębie jednego przypisu oddziela się średnikiem (;).
    7. Przypis rozpoczyna się zawsze wielką literą i kończy zawsze kropką.
    8. Tytuły dzieł i artykułów zasadniczo podaje się bez cudzysłowów.
  2. W tytułach czasopism wszystkie wyrazy z wyjątkiem wewnętrznych spójników i przymiotników pisze się wielką literą i ujmuje w cudzysłowie („Życie i Myśl”, „Przegląd Powszechny”). Wyjątek stanowią tytuły nie podlegające odmianie gramatycznej. W tych tytułach tylko pierwszy wyraz pisze się wielką literą („W drodze”).
  3. W przypisach i w bibliografii nie podaje się: dr, ks., o., bp, kard., prof. Zachowujemy natomiast „św.”.
  4. Jeśli w przytoczonym dziele z jakiś przyczyn pominięto rok wydania, pisze się: b. r. w.; miejsce – b. m. w.; wszystkie te dane – b. r. m. w.

 

II. Rodzaje przypisów

W pracy magisterskiej występuje trzy rodzaje przypisów. Do jednego odnośnika można zastosować kilka rodzajów przypisów.

1. Przypis dokumentujący (źródłowy zwykły). Stosuje się wtedy, gdy w tekście głównym pracy został zacytowany lub bardzo dokładnie streszczony fragment jakieś pracy, książki, artykułu. Przypisowi temu nie mogą towarzyszyć znaki typu Por., Zob.

2. Przypis odsyłający (źródłowy rozszerzony). Jest stosowany wtedy, gdy:

a) myśl danego autora parafrazujemy lub też pobieżnie streszczamy;

b) odsyłamy do innego autora, który ma inne poglądy na dany temat;

c) odsyłamy do innej pozycji, której lektura pozwoli nam i czytelnikowi lepiej zrozumieć, pogłębić treści przedstawione w tekście właściwym.

W przypadku a) przypis powinien poprzedzać znak Por.; w przypadku b) Por.; w przypadku c) Zob. lub Zob. także.

3. Przypis uzupełniający (wyjaśniający, dygresyjny). W tym przypisie umieszcza się dygresje, uwagi dotyczące przedstawianych treści, śmiałe hipotezy, na które nie ma miejsca w tekście właściwym. Umieszczamy te treści, które rozbijałyby jedność tekstu zasadniczego.

TECHNIKA

SPORZĄDZANIA PRZYPISÓW

1. Przypis dokumentujący

a) Dokumenty Urzędu Nauczycielskiego Kościoła:

2 KO 3; KDK 30.

3 Benedykt XVI. Encyklika Spe salvi. Watykan 2007 nr 5.

b) Książka jednego autora:

4 J. Moltmann. Bóg nadziei. Lublin 2006 s. 25.

c) Artykuł w dziele zbiorowym:

5 T. Dola. O pośrednictwie zbawczym Kościoła dzisiaj. W: Wiarygodność chrześcijańskiego orędzia zbawienia. Red. P. Artemiuk. Płock 2015 (Biblioteka Teologii Fundamentalnej 10) s. 95.

6 M. Rusecki. Wiarygodność posłannictwa Jezusa Chrystusa. W: Jezus Chrystus jedyny i uniwersalny Zbawiciel. Red. Z. Morawiec. Kraków 2001 s. 19-21.

d) Artykuł:

7 T. Dola. Pojęcie zmartwychwstania Jezusa Chrystusa. „Resovia Sacra” 6:1999 z. 3 s. 26.

f) Strona internetowa:

8 http:==diakonia:org:pl=programy=akcje-ekumeniczne=wigilijne-dzielo-pomocy-dzieciom= [dostęp 31VIII 2016 r.].

2. Przypis odsyłający

9 Por. H. de Lubac. Medytacje o Kościele. Kraków 1997 s. 7.

10 Zob. K. Bukowski. Teolog nadziei i krzyża. „Znak” 28:1976 nr 8-9 s. 1248-1267.

3. Przypis uzupełniający

10 Krytycznie należy się odnieść do poglądów R. Bultmanna, który uważał, że ewangelie odzwierciedlają świadomość pierwotnej gminy, a nie Jezusa z Nazaretu. Zdaniem Bultmanna, przekazy ewangelijne należy potraktować wyłącznie jako kerygmatyczne orędzie o Chrystusie, które zrodziło się po Jego zmartwychwstaniu i pozbawione jest historycznych odniesień do życia Jezusa z Nazaretu – J. Kudasiewicz. Jezus historii a Chrystus wiary. Lublin 1987 s. 16-25).

4. Ciąg przypisów

1 H. Waldenfels. O Bogu, Jezusie Chrystusie i Kościele – dzisiaj. Teologia fundamentalna w kontekście czasów obecnych. Katowice 1993 s. 224.

2 F. Dreyfus. Czy Jezus wiedział, że jest Bogiem? Poznań 1995; J. Kulisz, A. Mostowska-Baliszewska. Czy Jezus wiedział, że jest Bogiem? „Bobolanum” 9:1998 z. 2 s. 281-305; H. Langkammer. Świadomość Boskiego posłannictwa Jezusa Chrystusa. „Ateneum Kapłańskie” 84:1992 z. 3 s. 406-416; M. Uglorz. Teologia zwiastowania i czynów Jezusa. Warszawa 1999 s. 255-268.

3 M. Rusecki. Pan zmartwychwstał i żyje. Zarys teologii rezurekcyjnej. Warszawa 2006 s. 71.

4 Tenże. Wiarygodność chrześcijaństwa. T 1: Z teorii teologii fundamentalnej. Lublin 1994.

5 J. Dupuis. Wprowadzenie do chrystologii. Kraków 1999 s. 89-93; H. Seweryniak. Tajemnica Jezusa. Warszawa 2001 s. 77; T. Dola. Teologia misteriów życia Jezusa. Opole 2002 s. 77.

6 Cz. S. Bartnik. Dogmatyka katolicka. T. 1. Lublin 2000 s. 539.

7 Tamże s. 240.

8 KO 7.

9 J. Dupuis pisze: „Tajemnicza natura relacji Ojciec–Syn pomiędzy Bogiem a Jezusem, jej całkowita nowość i brak pewnego przedrozumienia wewnątrz doświadczenia religijnego Izraela, jak również brak w środowisku kulturowym terminów zdolnych do przekazania nowego znaczenia, to wszystko są czynniki wyjaśniające dostatecznie nieuniknioną powolność Jezusa w samoobjawieniu się” (Wprowadzenie do chrystologii s. 68).

10 H. Seweryniak proponuje, aby określenie „chrystologia pośrednia” zastąpić terminem „chrystologia Jezusa”, a zamiast nazwy „chrystologia bezpośrednia” używać „chrystologia popaschalna”. (Tajemnica Jezusa s. 193-194; tenże. Świadectwo i sens. Teologia fundamentalna. Płock 2001 s. 222-223).

11 I.S. Ledwoń. „… i nie ma w żadnym innym zbawienia”. Wyjątkowy charakter chrześcijaństwa w teologii posoborowej. Lublin 2006 s. 349-353.

12 Waldenfels. O Bogu, Jezusie Chrystusie i Kościele – dzisiaj s. 253-254.

13 Dupuis. Wprowadzenie do chrystologii s. 68-69.

14 Tamże s. 69; Seweryniak. Tajemnica Jezusa s. 323-325; M. Skierkowski. Jezus historii i wiary. Chrystologia fundamentalna Gerarda O’Collinsa. Warszawa 2002 s. 144-146.

15 H.U. von Balthasar. Samoświadomość Jezusa. „Communio” 3:1983 nr 3 s. 53.

Wstęp

  1. Wprowadzenie w tematykę pracy
  2. Uzasadnienie wyboru tematu
  3. Przedstawienie aktualnego stanu badań (co i gdzie już zrobiono w tym temacie)
  4. Postawienie problemu – często jest to powtórzenie tematu pracy, tyle, że w formie pytania
  5. Problematyka – szczegółowe pytania, które wynikają z problemu głównego. Nie mogą one jednak wykraczać poza problem.
  6. Hipotezy – pewne przewidywania, intuicyjne przypuszczenia co do rozwiązania postawionego problemu
  7. Omówienie literatury
  8. Struktura rozprawy (podział na rozdziały i paragrafy). Podanie uzasadnienia takiego podziału
  9. Określenie metoda (opisu, analizy, syntezy). W przypadku niemożliwości ustalenia metody należy opisać to, co się robi
  10. Informacje o przewidywanych trudnościach, wątpliwościach

Zakończenie

Zakończenie jest syntezą pracy sporządzoną na bazie uprzednio uzasadnionych przesłanek. Celem zakończenie jest przede wszystkim odpowiedź na pytanie, czy i na ile oraz jak został rozwiązany problem podjęty w pracy.

  1. Zakończenie krótsze - jeśli w podsumowaniach poszczególnych rozdziałów zostały zebrane i uporządkowane wnioski z przeprowadzonych badań;
  2. Zakończenie dłuższe - jeśli zakończenia poszczególnych rozdziałów nie zawierają szczegółowych i istotnych podsumowań. Wówczas zakończenie pracy pełni rolę znacznie poważniejszą – staje się miejscem, w którym pojawia się systematyczny i szczegółowy przegląd wniosków i prezentacja owoców przeprowadzonych badań.

Zakończenie winno zawierać:

1. Wprowadzenie;

2. Rozwiązanie zasadniczego problemu (celu) pracy, czyli odpowiedź na pytanie postawione we wstępie, a określające tzw. problem pracy;

3. Odniesienie do szczegółowej problematyki pracy;

4. Ukazanie istotnych osiągnięć pracy;

5. Omówienie trudności, które się pojawiły przy pisaniu pracy;

6. Ukazanie perspektyw dalszych badań; zaproponowanie kierunków kontynuacji badań.

          Uwagi:

          - W zakończeniu zasadniczo nie stosuje się przypisów;

          - W zakończeniu nie może się znaleźć się nic nowego w stosunku do treści rozdziałów. Należy zwrócić uwagę na zgodność zakończenia z problematyką zapowiedzianą we wstępie.

WYKAZ BIBLIOGRAFII

Bibliografia jest uporządkowanym według kryteriów danej nauki spisem „wykorzystanych” w pracy pozycji: książek, druków, czasopism, artykułów oraz dokumentów. Wykaz bibliografii umieszcza się zasadniczo na początku pracy, po stronie tytułowej, spisie treści i wykazie skrótów. Niekiedy wykaz bibliografii umieszcza się na końcu pracy – po zakończeniu.

PODZIAŁ BIBLIOGRAFII

  1. ŹRÓDŁA
  2. OPRACOWANIA
  3. LITERATURA POMOCNICZA

  1. Źródła stanowią podstawowy materiał, na którego postawie autor tworzy pracę. Są to na przykład dzieła autora, o którym pisze, albo zasadnicze teksty, które analizuje. Uporządkowane mogą być według klucza chronologicznego lub alfabetycznego. Źródła można podzielić na podgrupy. W pracach teologicznych wyróżnić należy Pismo Święte i Dokumenty Nauczycielskiego Urzędu Kościoła.
  2. Opracowania to pozycje, które w całości lub części odnoszą się wprost do opracowanego tematu. Zapisuje się je w porządku alfabetycznym.
  3. W literaturze pomocniczej umieszczamy, w porządku alfabetycznym, wszystkie te pozycje, które zostały uwzględnione w przypisach, a nie znalazły się w wykazie źródeł, ani w spisie opracowań.